فارسی | عربی | اردو | English
سلام علیکم به سایت مبلّغان مجتمع آموزش عالی فقه خوش آمدید. لطفاً با درج نظرات خود در بخش نظرخواهی مطالب سایت ما را در ارائه خدمات بیشتر یاری فرمایید. با تشکر

صفحه اصلی فراخوان جشنواره تبلیغ نوین درباره پایگاه تبلیغ ناب نشریات تبلیغ کتابخانه تبلیغ خاطرات تبلیغی ارتباط با ما
صفحه اصلی > صفحه اوّل 


  چاپ        ارسال به دوست

شکرنعمت

شکرنعمت

بسم الله الرحمن الرحیم الحمد لله رب العالمین ، والصلوه والسلام علی اشرف الابیاء والمرسلین محمد (ص) واله الطاهرین واللعن علی اعدائهم اجمعین من الان الی قیام یوم الدین.

 اعْمَلُوا آلَ داوُدَ شُكْراً وَ قَلِيلٌ مِنْ عِبادِيَ الشَّكُورُ[1].

حلول ماه با برکت و عظمت رمضان را به همه مسلمانان عالم و خصوصا حضور شما روزه داران حاضر در این محضر تبریک و تهنیت عرض می کنم، از خداوند متعالی مسئلت دارم که توفیق عبادت و بندگی برای همه ما در همه دوران زندگی ما خصوصا در این ماه بابرکت و عظمت رمضان عنایت کند.

شکر نعمت

مقدمه:

از مسائل بسیار مهم تربیتی و اخلاقی مسئله شکر منعم است؛ یعنی وقت کسی به انسان احسان می کند و نعمت برایش می دهد، عقل هر انسان ( دیندار و بی دین ) حکم می کند که از صاحب احسان و نعمت تشکر وقدر دانی باید نماید، این مسئله خیلی روشن است همه درگ می کنیم، شرع نیز موید این حکم عقل است.

ما بعنوان مسلمان معتقدیم که همه نعمتهای که در اختیار داریم از خداست، نعمتهای ظاهری وباطنی  و همه دار و ندار ما از ذات احدیت است، ما فقیریم نه فقیر بلکه محض فقریم چنانچه قران کریم می فرماید: يا أَيُّهَا النَّاسُ أَنْتُمُ الْفُقَراءُ إِلَى اللَّه[2]، از طرفی همه نعمتهای ارزشمند است، خصوصا نعمتهای معنوی مثل دین،مذهب و... و یکی از همان نعمتهای مهم روزه ماه بابرکت رمضان است، که خداوند بر ما منت نهاده است و این سفره را پهن نموده است تا ما از ان بهره ببریم، و شکر گزار این نعمت باشیم تا از این نعمت از دست ما برون نرود و در زمره کافران نعمت خدا نباشیم، در قران کریم نسبت به شکر نعت مکرر در مکرر به این مسئله اشاره شده است که خود نشانگر اهمیت مسئله است.

دوآیه از قران

بنده در این جلسه به دو ایه از قران کریم اشاره می کنم تا جایگاه شکر نعمت در فرهنگ اسلام معلوم شود، قران کریم به قدرت وسلطنت  ال داود اشاره می کند، وقت نعمتهای را که  خدا در اختیار ال داود قرار داده است می شمارد بعد می فرماید: اعْمَلُوا آلَ داوُدَ شُكْراً وَ قَلِيلٌ مِنْ عِبادِيَ الشَّكُورُ؛ ای آل داود عمل صالح انجام دهید برای شکر گذاری از نعمتهای الهی  و اندکی از بندگانم شکر گذارند.

این ایه شریفه اساس شکر را عمل می داند، انچه مشکل است عمل است  که یک عبد الهی نعمت های الهی را در مسیر که از طرف خدا تعیین شده است مصرف کند لذا در لسان بزرکان دین برای شکر سه مرحله اساسی بیان شده است.

وَ إِذْ تَأَذَّنَ رَبُّكُمْ لَئِنْ شَكَرْتُمْ لَأَزِيدَنَّكُمْ وَ لَئِنْ كَفَرْتُمْ إِنَّ عَذابِي لَشَدِيدٌ [3]

خطاب به بنى اسرائيل است ، قران از زبان حضرت موسی علیه السلام حکایت می کند که موسی علیه السلام به قومش فرمود: ياد آوريد وقتى را كه اعلام فرمود پروردگار شما كه اگر شكر نعمت نجات از فرعونيان و ساير نعم الهى را بجاى آوريد بايمان و عمل صالح زياد ميكنم نعمت خود را بر شما و اگر كفران نمائيد بكفر و معصيت بعذاب شديد من گرفتار خواهيد شد در كافى از امام صادق عليه السّلام نقل نموده كه خداوند انعام نفرموده است بر بنده‏اى نعمتى را كه شناخته باشد آنرا بقلبش و حمد نموده باشد خدا را ظاهرا بزبانش و تمام شده باشد كلام او مگر آنكه امر خواهد شد از براى او بزيادتى نعمت و در مجمع و قمّى ره و عيّاشى ره نيز اين معنى را نقل نموده‏اند و نيز از آنحضرت روايت شده است كه انعام نفرموده است خداوند بر بنده‏اى نعمتى را از كوچك و بزرگ كه پس از آن گفته باشد الحمد للّه مگر آنكه ادا نموده است شكر آنرا و پس از اين اعلام حضرت موسى به بنى اسرائيل فرمود كه تصوّر نكنيد خداوند احتياجى بشكر شما دارد اگر شما و تمام اهل زمين از جن و انس كافر شوند خداوند بى‏نياز از آنها و شكرشان است و ستوده است بذات خود اگر چه هيچ كس ستايش او را نكند و حمد او را بجا نياورد چون خودش و ملائكه و ذرات مخلوقات بزبان حال و مقال حمد و ثناى الهى را بجا مى‏آورند پس ضرر كفران عائد كسانى ميشود كه بوظيفه خود قيام ننمودند و خود را از مزيد نعمت محروم و بعذاب شديد گرفتار كردند[4].

قرآن کریم در ایه شریفه کفر نعمت های الهی را سبب غذاب الهی اعلام می کند، از این تهدید بدست می اید که شکر نعمت همانطور که وجوب عقلی دارد و جوب شرعی نیز دارد.

مراحل شکر

1-شکر قلبی 2- شکرزبانی 3- جوارحی

کلام از حضرت الله مکارم شیرازی

مرجع عالی قدر حضرت ایه الله مکارم شیرازی دام ظله در تفسیر نمونه می فرماید: بديهى است اگر منظور از شكرگزارى تنها شكر با زبان باشد مساله مشكلى نيست تا عاملان به آن قليل بوده باشند، بلكه منظورشكر در عمل است، يعنى استفاده از مواهب در مسير همان اهدافى كه بخاطر آن آفريده و اعطا شده‏اند، و مسلم است كسانى كه مواهب الهى را عموما در جاى خود به كار گيرند اندكى بيش نيستند،بعضى از بزرگان براى شكر سه مرحله قائل شده‏اند:

1- شكر با قلب كه همان تصور نعمت و رضايت و خشنودى نسبت به آن است.

2- شكر با زبان كه ثنا گفتن نعمت دهنده است.

3- شكر ساير اعضاء و جوارح و آن هماهنگ ساختن اعمال با آن نعمت است.[5]

پیامبر (ص) شبی در منزل عایشه مشغول عبادت شد که عایشه گفت: « چرا خودتان را در زحمت می اندازی؟ شما که امرزیده هستید» [6]حضرت پیامبر (ص) فرمود:افلا اکون عبدا شکورا[7]

توضیح شکر قلبی

بسياري از نعمت‌ها براي ما ناشناخته باقي مانده است و ما بي‌آنكه بدانيم آنها نعمت الهي هستند از آنها بهره مي‌بريم . فاجعه بارتر اينكه گاه مي‌دانيم آنچه مورد استفاده‌ي ماست ، نعمت است و در عين حال از شكر آن عقب نشيني مي‌كنيم . به اين ترتيب ، قلب ما با سوء اختيار خود ، از قبول اين حقيقت سر پيچيده و اين سرپيچي در عمل و زبان ما ظهور كرده است .

شكر قلبي همان باور باطني و دروني ماست و عملي اختياري مي‌باشد وقتي دو مقدمه‌ي پيشين حاصل شد ، اگر انسان قلباً خود را مديون و ممنون منعم بداند و قبول كند اين نعمت ،عطايي خدايي است ، شكر قلبي را به دست آورده است . به عبارت ديگر خدا اين معرفت را به ما مي دهد و اين شناخت را نصيبمان مي‌كند كه مثلاً سلامتي نعمت اعطايي اوست و ما بايد شكرگزار آن باشيم ، اما پذيرفتن يا رد كردن اين شناخت و موضعي كه ما در قبال اين تعريف خدا اتخاذ مي كنيم ، شكر يا كفران قلبي ما را رقم مي‌زند

شخصي كه نعمت بودن نعمت را فهميد و سپس تسليم اين حقيقت شد ، در حقيقت با اختيار خود حق اين نعمت را - به عنوان يك موهبت الهي- ادا كرده است و تازه مي‌توان گفت كه « نعمت شناس » شده است .

ماه با عظمت رمضان یکی از همان نعمتهای ناشناخته شده خداوند است که کثیری از ما حق این نعمت بزرگ خدا را نشناخته ایم حتی فکرش نکرده ایم کسانی داریم کفران این نعمت خدا را می کند، روزه خواری کنند، عده دنبال فرار از روزه می گردد، اگر ما واقعا می دانستیم این ماه صومش ازچه جایگاه بلند برخوردار است در فراق عوض اشک خون گریه می کردیم، خداوند وقت نعمتهای خود را برای حضرت سلیمان پیامبر می شمارد بعد دستور شکر گذاری را میدهد، در حال رسول مکر اسلام در جمعه اخر شعبان مکر خطبه خواندند فرمود:أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّهُ قَدْ أَقْبَلَ إِلَيْكُمْ شَهْرُ اللَّهِ بِالْبَرَكَةِ وَ الرَّحْمَةِ وَ الْمَغْفِرَةِ شَهْرٌ هُوَ عِنْدَ اللَّهِ أَفْضَلُ الشُّهُورِ وَ أَيَّامُهُ أَفْضَلُ الْأَيَّامِ وَ لَيَالِيهِ أَفْضَلُ اللَّيَالِي وَ سَاعَاتُهُ أَفْضَلُ السَّاعَاتِ هُوَ شَهْرٌ دُعِيتُمْ فِيهِ إِلَى ضِيَافَةِ اللَّهِ وَ جُعِلْتُمْ فِيهِ مِنْ أَهْلِ كَرَامَةِ اللَّهِ أَنْفَاسُكُمْ فِيهِ تَسْبِيحٌ وَ نَوْمُكُمْ‏ فِيهِ عِبَادَةٌ وَ عَمَلُكُمْ فِيهِ مَقْبُولٌ ...[8]

نکته

نکته که می خواهم عرض کنم این است؛ شمایک دقت در این خطبه نورانی حضرت ختم مرتبه نمایید، در زبان راحت می گویم خواب ما در این ماه عبادت است هر نفس که بدون زحمت و بدون اختیار بالا میاید و پایین میرود ثواب تسبیح را دارد، اگر دقت کنیم خواهی دید که این چه قدر با عظمت است.

حکایت از حضرت سلیمان نبی

حکایت شده روزی حضرت سلیمان در هوا در حال حرکت بود، چشم دهقانی به حضرت افتاد این مرد گفت: سحان الله خدا چه قدرت بر آل داود داده است که در هوا حر کت می کند، قاصد سریع السیر حضرت سلیمان ( باد) کلام این مرد را محضرحضرت سلیمان رساندن حضرت فرمود: ما را درکنار این مرد پیاده نمایید کار دارم، باد بساط حضرت را کنار این دهقان به زمین گذاشت، حضرت سلیمان بعد از سخنان به این فرمود: ای مرد دهقان یک سبحان الله گفتن تو از تمام ملک آل داود در محضر حضرت حق با فضیلت تر است.

به تعبیر رسول مکرم اسلام در ماه رمضان نفس کشیدنهای ما ثواب تسبیح دارد این چه نعمت است!؟ هر تسبیح از ملک حضرت سلیمان بر تر است.

قدر این نعمت را باید دانست، این فرصتهای استثنایی است که در زندگی ما و شما گاه گاه میوزد، از خدا توفیق شکر گذاری نعمتهایش بخواهیم.

روضه

یا ابا الحسن یا امیرالمومنین یا علی بن ابی طالب یاحجه الله علی خلقه یاسیدنا و مولانا انا توجهنا و استشفعنا و توسلنابک الی الله وقدمناک بین یدی حاجتنا یا وجیها عندالله اشفعلنا عندالله[9]

صبح شب نوزدهم ماه رمضان صدای مولای عالم به این جمله بلندشد: فُزْتُ‏ وَ رَبِّ الْكَعْبَة، مردم قسم به پروردگار کعبه رستگار شدم.

محمد بن عبدالله ازدی می گوید: امام علی علیه السلام شب نوزدهم ماه رمضان به مسجد امد و می فرمود: الصَّلَاةَ الصَّلَاةَ امام در نماز استاد مدت نگذشت صدای بلندشد: الْحُكْمُ لِلَّهِ يَا عَلِيُّ لَا لَكَ وَ لَا لِأَصْحَابِكَ ابن ملجم مرادی با شمشیر زهر الود فرق نازنیین اقای عالم شکاف امام صدامی زد: فُزْتُ‏ وَ رَبِّ الْكَعْبَة[10]

محمدجمعه مقدسی

 



[1] - اسرء ایه13.

[2] - فاطر ایه15.

[3] - ابراهیم (ع) ایه 7.

[4]- ثقفى تهرانى، محمد، تفسير روان جاويد، ج‏3، ص: 222، انتشارات برهان،تهران، 1398 ق

 [5] - مكارم شيرازى ناصر، تفسير نمونه، ج‏18، ص: 34 ، دار الكتب الإسلامية، تهران، 1374 ش‏.

[6]- سید تقی حکیم، پیام پیامبر(ص)،ص81،  تهران، دفتر نشر فرهنگ اسلامی.

[7] - سوره اسراء ایه 3.

[8] - الأمالي( للصدوق) / النص ص 93 ،  المجلس العشرون، تهران،1376ش.

 [9] - عباس قمی(ره)، مفاتیح الجنان، دعای توسل.

[10] - ابن شهر آشوب مازندرانى، محمد بن على، مناقب آل أبي طالب عليهم السلام (لابن شهرآشوب) ج‏3 ؛ ص312 - قم، چاپ: اول، 1379 ق.


٢٣:٤٩ - چهارشنبه ١٢ آبان ١٣٩٥    /    شماره : ٧٩٠٧١    /    تعداد نمایش : ١٣٩


نظرات بینندگان
این خبر فاقد نظر می باشد
نظر شما
نام :
ایمیل : 
*نظرات :
متن تصویر:
 





چند رسانه ای
کلیه حقوق این سایت متعلق به مدیریت ارتباطات و بین الملل مجتمع آموزش عالی فقه می باشد.